Programma 7 Volksgezondheid en milieu

Toelichting afval

De cijfers over 2015, 2016 en 2017 kunnen om technische redenen niet meer getoond worden in www.waarstaatjegemeente.nl. De cijfers 2018, 2019 en 2020 zijn aangeleverd  maar staan nog niet zichtbaar op  waarstaatjegemeente.nl. De cijfers voor deze jaren zijn:

Jaar kg per inwoner fijn huishoudelijk restafval
2015 315
2016 308
2017 303
2018 191
2019 186
2020 187

VJN21 - Hernieuwbare elektriciteit

In het Koersdocument Duurzaam Capelle en vervolgens het Programma Duurzaamheid 2019-2022 zijn de doelstellingen voor energiebesparing en het opwekken van duurzame energie vastgelegd. Er is geen streefwaarde in de Begroting 2019, 2020 en 2021 geformuleerd voor het percentage hernieuwbare elektriciteit, maar alleen een ambitie voor hernieuwbare energie. De streefwaarde voor eind 2022 bedraagt 17%.
Eenheid: %.

Bron: waarstaatjegemeente.nl (Rijkswaterstaat - Klimaatmonitor)

Capelse indicatoren

Hieronder treft u de Capelse indicatoren voor dit programma aan.
De bewonersenquête is nog niet uitgevoerd in 2021. De volgende indicator met bron bewonersenquête wordt daarom niet getoond:

  • Tevredenheid over huisvuilinzameling.

Ontwikkelingen

Impact corona: 
Gezondheid
Gezondheid is een thema dat meer in het brandpunt is komen te staan door de crisis. Fysiek gezond zijn is belangrijk. Zo kun je je beter beschermen tegen ziek worden. Inzet op leefstijl en bewegen is daarom voor de lange termijn nodig. Voor elke Capellenaar is dat belangrijk. In de komende periode wordt hierop ingezet vanuit de rijksmiddelen die  beschikbaar zijn gesteld.

Overige ontwikkelingen:
Klimaatakkoord
Het uitvoeren van het Klimaatakkoord vraagt extra capaciteit van de gemeente. Met het onderzoek Uitvoeringskosten van het Klimaatakkoord heeft de Raad voor Openbaar Bestuur (ROB) uit laten zoeken dat een middelgrote gemeente als Capelle aan den IJssel 17-19 extra medewerkers nodig heeft om de taken uit het Klimaatakkoord uit te kunnen voeren. Na de onderhandelingen van een nieuw kabinet wordt waarschijnlijk bekend of - en zo ja - hoeveel capaciteit de gemeenten financieel gecompenseerd krijgen voor deze taken. Deze middelen voor extra capaciteit zullen op zijn vroegst in 2022 ingezet kunnen worden. Als het Rijk gemeenten financieel onvoldoende compenseert kunnen niet alle taken worden uitgevoerd. 

7.1 Coronacrisis: Nieuw tijdelijk beleid Gezondheid in het kader van corona

Coronacrisis: Nieuw tijdelijk beleid Gezondheid in het kader van corona - Beleidskeuze
Lasten / Baten: eenmalig N 70 in 2021
Kasstroom: eenmalig N 70 in 2021

De corona-crisis heeft grote impact op het sociaal en mentaal welzijn van mensen. Het Rijk wil de gevolgen zoveel mogelijk dempen en structurele schade proberen te voorkomen. In februari heeft het Rijk dan ook bekend gemaakt financiële middelen beschikbaar te stellen via een maatschappelijk steunpakket voor onder andere een gezonde leefstijl, gericht op (preventieve) leefstijl-interventies en impuls voor bewegen. Een deel van deze financiële middelen is met de maart-circulaire verdeeld over gemeenten en het andere deel volg in juni, naar verwachting via de mei-circulaire. De corona-pandemie heeft zichtbaar gemaakt dat een ongezonde leefstijl mensen extra kwetsbaar maakt voor de gevolgen van een coronabesmetting. Ook zijn mensen sinds de corona meer gaan roken en minder gaan bewegen, wat extra gezondheidsrisico’s met zich meebrengt.
In 2021 wordt het nieuwe beleidskader Wmo & Gezondheid 2021 ev. aangeboden aan uw raad. In dit beleidskader willen we op het gebied van gezondheidsbeleid onder andere focussen op het voorkomen en tegengaan van gezondheidsproblemen. Leefstijl speelt daar een belangrijke rol bij, want een gezonde leefstijl versterkt het immuunsysteem. De structurele financiële consequenties worden meegenomen bij de begroting. Vooruitlopend op het nieuwe beleidskader willen wij in lijn met de doelstelling van het steunpakket van het rijk, in 2021 middelen inzetten om een gezonde leefstijl te bevorderen. Door in samenspraak met partners zoals Sportief Capelle, huisarts, fysiotherapeut en diëtist, in te zetten op:

  • Communicatie gericht op bewustwording van het belang van een gezonde leefstijl, waarin handelingsperspectief geboden wordt om goed voor jezelf te zorgen en gezonde keuzes (onder andere ten aanzien van voeding) te maken. Zodat activiteiten en interventies goed te vinden en te gebruiken zijn in het dagelijks leven;
  • Versterken en uitbreiden inzet op bewegen; voor een gezond gewicht, en bevordering mentale weerstand, ook voor de werkende ‘bijna’ kwetsbare Capellenaar. Door betere toeleiding naar beweeg-activiteiten, extra beweeg-interventies (zoals ‘FitStap’) en extra inzet van de beweegcoach van Sportief Capelle;
  • Versterken en uitbreiding inzet op mentale gezondheid gericht op het tegengaan van somberheid en lichte depressieve klachten. Door betere toeleiding naar interventies, en extra interventies zoals ‘Kleur je leven’.

Wij stellen u voor om eenmalig N 70 voor 2021 aan te ramen.

7.2 Seksuele gezondheid jongeren

Seksuele gezondheid jongeren - Beleidskeuze
Lasten / Baten: N 30 eenmalig 2022
Kasstroom:  N 30 eenmalig 2022

In de begroting van 2021 is een eenmalig bedrag van N 50 beschikbaar gesteld ten behoeve van de bevordering van gezond seksueel gedrag onder Capelse jongeren. De middelen worden ingezet voor betere en meer regelmatige voorlichting aan jongeren over de biologische kanten van seks met daarnaast specifieke aandacht voor de relationele kanten van seks. Daarnaast wordt er, lopend vanuit de GIDS-gelden, tot en met 2022 ingezet op een aanpak tegen seksueel grensoverschrijdend gedrag.

In de nota Jeugdbeleid 2021 – 2024 ‘De Basis voor Groei!’ wordt de wens geuit om op een structurele basis meer voorlichtingen op scholen te organiseren over seks en relaties. Aandacht voor seksuele diversiteit en weerbaarheid hoort daar ook bij. In de nota jeugdbeleid is een bedrag van 50 opgenomen voor de jaren 2022 e.v. Voor het jaar 2022 zal voor een deel  (20) dekking beschikbaar zijn vanuit de Gezond in de Stad (GIDS) gelden.

We stellen u voor om het budget eenmalig voor 2022 met N 30 aan te ramen.

7.3 Investering IBOR (Krediet 831)

Investering IBOR – Beleidskeuze
Lasten/ Baten: N 19 / V 19 in 2022 en N 22 / V 22 vanaf 2023
Kasstroom: N 910 in 2021, N 82 in 2022 en V 161 in 2023

Onderstaand treft u een overzicht aan van de IBOR-kredietaanramingen riool van totaal 831:

  • 200: Doelen - Bouvigne: bronbemaling is nodig om het project veilig uit te voeren en wateroverlast te voorkomen,
  • 130: Amandelhof: zorgen voor een betere afwatering om wateroverlast te voorkomen,
  • 75: Rubenssingel e.o.: materiaal in de ondergrond blijkt anders dan verwacht, voor verwerking is extra budget nodig,
  • 48: Overige kleinere aanramingen riolering,
  • 378: Om slagvaardig te blijven in zowel ruimtelijke als groot onderhoudsprojecten riolering, is een 'vaste' flexibele schil nodig. Voor de  dekking van de flexibele schil is 378 benodigd in 2021. 

Rivium
De voorbereidende werkzaamheden die in de komende maanden moeten worden uitgevoerd, kunnen worden gedekt met de reeds beschikbare middelen. Bij de Najaarsnota zal meer inzicht zijn in de kosten die gepaard gaan met de uitvoering en de dekking daarvan.

De Voorjaarsnota is normaal gesproken het moment om de nieuwe jaarschijf 2025 te presenteren. Hier komen we met een integraal voorstel op terug in de Begroting 2022. We kiezen er voor om nu alleen de projecten 2021 te presenteren, aangezien deze meerdere jaren lopen raakt dit ook 2022 en 2023. In de doorkijk 2026-2029 zijn er geen wijzigingen, behoudens in 2029 waar sprake is van een verhoging van de lasten van N 168 in plaats van N 22 aangezien er kredieten in de meerjarenbegroting staan waarvan de afschrijving start in 2029. De onttrekking uit de Voorziening rioolheffing middelen derden stijgt in 2029 als gevolg hiervan naar V 168 in plaats van V 22.

Wij stellen u voor een krediet van 831 beschikbaar te stellen en de lasten in de begroting te verhogen met N 19 in 2022 en N 22 vanaf 2023 gevolgd door een evenredige onttrekking uit de Voorziening rioolheffing middelen derden van V 19 in 2022 en V 22 vanaf 2023.

Wijziging op de kredieten Afschrijvingen
Taakveld 7.2 2021 2022 2023 Totaal 2021 2022 2023 2024 2025
Aframen/aanramen 910 82 -161 831 N0 N19 N22 N22 N22
Totaal 910 82 -161 831 N0 N19 N22 N22 N22
Voorziening rioolheffing middelen derden N0 V19 V22 V22 V22
Saldo N0 N0 N0 N0 N0

7.4 DIT Riool (Krediet 1.248)

DIT-Riool – Beleidskeuze
Lasten/ Baten: N 31 / V 31 vanaf 2023
Kasstroom: N 377 in 2021 en N 871 in 2022

De Capellenaar ervaart waterproblematiek in de kruipruimten en op straat. Eerder opgeleverde projecten hebben ons dat geleerd. Het veranderende klimaat, met weer-extremen zoals zeer droge of natte perioden, leidt tot verzakkingen. Maar ook tot uitdroging en sterfte van het groen (bomen en planten). Daarbij zijn er diverse schadebeelden geconstateerd. Het Drainage-Infiltratie-Transport riool (hierna DIT-riool te noemen) is een veelzijdige oplossing voor deze problematiek. De aanleg is momenteel gelijktijdig met het vervangen van het oude verzakte gemengde riool gepland. We kiezen er voor om nu alleen de projecten op te nemen welke in 2021 aanvangen. Voor de overige projecten zullen wij dit meenemen in de integrale afweging bij de vaststelling van het VGRP, waarbij we oog hebben voor de eerste effecten uit deze projecten. Aangezien de uitvoering van de projecten doorloopt in 2022 wordt zowel voor 2021 als voor 2022 krediet aangeraamd. Onderstaand een overzicht van de betreffende projecten. Hiervoor is instemming nodig. Voor een uitgebreide toelichting  verwijzen wij u naar het BBV onder zaaknummer 506758.

  • Zaanse Schans
  • Aida - Norma
  • Librije - Nabucco
  • Schildersvormenbuurt fase 2
  • Meerkoetstraat - Sternenhof
  • Wisselspoor
  • Rubenssingel e.o.
  • Dansenbuurt-Noord fase 2
  • Ringspoor

Wij stellen u voor een krediet van 1.248 beschikbaar te stellen en de lasten in de begroting te verhogen met N 31 vanaf 2023 gevolgd door een evenredige onttrekking uit de Voorziening rioolheffing middelen derden van V 31 vanaf 2022.

Wijziging op de kredieten Afschrijvingen
Taakveld 7.2 2021 2022 Totaal 2021 2022 2023 2024 2025
Aframen/aanramen 377 871 1.248 N0 N0 N31 N31 N31
Totaal 377 871 1.248 N0 N0 N31 N31 N31
Voorziening rioolheffing middelen derden N0 N0 V31 V31 V31
Saldo N0 N0 N0 N0 N0

7.5 Lasten en baten afval

Lasten en baten afval – Onvermijdelijk
Lasten / baten: V 245 / N 251 in 2021, V 280 / N 292 in 2022 en 2023 en V 280 / N 298 vanaf 2024
Kasstroom: N 45 in 2021 en structureel N 10 vanaf 2022

Aan de lastenkant is sprake van lagere lasten voor de straatreiniging van structureel V 50. Daarnaast is, als gevolg van de nascheiding, per februari gestopt met het wekelijks legen van de PMD-containers wat resulteert in lagere lasten van structureel V 85.  Het uitreiken van gratis afvalgrijpers, handschoenen en ringen voor de vuilniszakken brengt dit jaar éénmalig N 35 aan extra lasten met zich mee. Als gevolg van de lagere toegerekende rente over de aandelen Irado, vindt een lagere onttrekking plaats uit de Voorziening afvalstoffenheffing van N 6 in 2021, N 12 in 2022 en 2023 en N 18 vanaf 2025. 

Wij stellen u voor de lasten in de begroting te verlagen met V 100 in 2021 (V 50 + V 85 - N 35) en vanaf 2022 structureel met V 135 te verlagen (V 50 + V 85) en vanwege de lagere lasten de onttrekking uit de Voorziening afvalstoffenheffing middelen derden evenredig te verlagen met N 106 in 2021, N 147 in 2022 en 2023 en N 153 vanaf 2025. Deze wijzigingen gelden ook voor de doorkijk voor de jaren 2026 t/m 2028 (N 153) en voor 2019 is dit N 147.

Aan de batenkant is sprake van lagere opbrengsten van structureel N 145 op de nascheiding van diverse afvalstromen gezien de lagere vergoeding voor met name PMD, maar daarnaast is ook sprake van lagere opbrengsten voor het ingezamelde papier, karton en metalen.

Wij stellen u voor de baten in de begroting structureel te verlagen met N 145 vanaf 2021 en vanwege de lagere opbrengsten de dotatie aan de Voorziening afvalstoffenheffing middelen derden evenredig te verlagen met structureel V 145 vanaf 2021.

In de Voorziening afvalstoffenheffing middelen derden neemt het aanwezige saldo komende jaren af aangezien de kostendekkendheid onder de 100% ligt. Rekening houdend met de in de Voorjaarsnota opgenomen voorstellen, zou de Voorziening afvalstoffenheffing vanaf 2025 zelfs negatief worden wat niet is toegestaan en dient er een indicatieve tariefsverhoging plaats te vinden. Hier komen we op terug bij de Begroting 2022.

Lasten taakveld 7.3 Afval 2021 2022 2023 2024 2025 Last/Baat
Straatreiniging V50 V50 V50 V50 V50 Last
Legen PMD-containers V85 V85 V85 V85 V85 Last
Afvalgrijpers/-ringen en handschoenen N35 N0 N0 N0 N0 Last
Totaal lasten V100 V135 V135 V135 V135 Last
Lagere onttrekking uit Voorziening afvalstoffenheffing middelen derden N100 N135 N135 N135 N135 Baat
Lagere onttrekking uit Voorziening door lagere rentetoerekening aandelen Irado N6 N12 N12 N18 N18 Baat
Totaal lagere onttrekking uit Voorziening N106 N147 N147 N153 N153 Baat
Saldo N6 N12 N12 N18 N18 Saldo
Baten taakveld 7.3 Afval 2021 2022 2023 2024 2025 Last/Baat
Lagere vergoeding afvalnascheiding N145 N145 N145 N145 N145 Baat
Lagere dotatie aan Voorziening afvalstoffenheffing middelen derden V145 V145 V145 V145 V145 Last
Saldo N0 N0 N0 N0 N0 Saldo
Totaal Lasten/baten 2021 2022 2023 2024 2025 Last/Baat
Totaal lasten V245 V280 V280 V280 V280 Last
Totaal baten N251 N292 N292 N298 N298 Baat
Saldo N6 N12 N12 N18 N18 Saldo

7.6 Aanslagen afval

Aanslagen afval- Onvermijdelijk
Lasten / Baten: V 65 / N 65 in 2021
Kasstroom: V 65 in 2021

De analyse van de verzonden aanslagen in de maanden januari en februari laat zien dat het aannemelijk is dat er over het gehele jaar een meeropbrengst ontstaat. Omdat we nog rekening dienen te houden met de verminderingen naar aanleiding van uit- en verhuizingen is de verwachte meeropbrengst V 65 gevolgd door een evenredige dotatie van N 65 aan de Voorziening afvalstoffenheffing middelen derden.

Wij stellen u voor om de begroting aan te passen met V65 / N 65.     

7.7 Ongediertebestrijding

Ongediertebestrijding – Onvermijdelijk
Lasten / baten: N 25 in 2021 en N 25 in 2022
Kasstroom: N 25 in 2021 en N 25 in 2022

Het huidige budget is niet toereikend om stappen te maken die nodig zijn om de overlast van ratten tot een minimum te beperken. Sinds er geen gebruik gemaakt mag worden van gif, is er een toename van het aantal ratten in de buitenruimte. Wat daarin meespeelt is dat door de droogte van de afgelopen zomers ratten uit het riool naar boven komen.

Vanaf 2023 mogen particulieren ook geen gif meer gebruiken wat mogelijk tot een verdere toename zal leiden van ongedierte. Om hier op in te springen is het nodig dat er een adequaat plan gemaakt wordt wat voldoet aan IPM (Integraal Plaagdier Management). Aan de hand van dit beleidsdocument komen wij er bij u in 2022 op terug hoeveel er aan eventueel structureel budget benodigd is voor de ongediertebestrijding.

Wij stellen u voor om voor de jaren 2021 en 2022 extra budget, van totaal N 50, beschikbaar te stellen voor een adequaat plan om de ongediertebestrijding te optimaliseren.

7.8 Regeling Reductie Energiegebruik Woningen

Regeling Reductie Energiegebruik Woningen – Onvermijdelijk
Lasten / baten: N 600 / V 600 in 2021
Kasstroom: N 600 / V 600 in 2021

Het Rijk heeft de Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW) opgesteld. Met deze subsidieregeling kan de gemeente huurders en eigenaar-bewoners stimuleren energiebesparende maatregelen te nemen in hun woning, met als doel de CO2-uitstoot te verminderen en woonlasten te verlagen. Er is een positief besluit genomen op onze aanvraag en wij hebben van de Rijksoverheid V 600 ontvangen. Hiermee kunnen wij 6.000 huishoudens stimuleren eenvoudige energiebesparende maatregelen in en om het huis te treffen.

Wij stellen u voor zowel de lasten als de baten in de begroting 2021 met 600 te verhogen.

Wat mag het kosten?

Omschrijving BG2021 incl. wijz. Wijz. VJN 2021 BG2021 na wijz. VJN Raming 2022 Raming 2023 Raming 2024 Raming 2025
Lasten N18.366 N862 N19.228 N18.438 N18.858 N19.205 N19.731
Baten V15.045 V421 V15.466 V15.148 V15.634 V16.259 V16.804
Saldo van baten en lasten N3.321 N441 N3.762 N3.290 N3.224 N2.946 N2.927
Mutaties in reserves:
Reserve eenmalige uitgaven N0 V92 V92 N0 N0 N0 N0
Egalisatiereserve bedrijfsvoering N18 N31 N49 N18 N18 N18 N18
Totaal mutaties reserves N18 V61 V43 N18 N18 N18 N18
Resultaat N3.339 N380 N3.719 N3.308 N3.242 N2.964 N2.945
In onderstaande tabel wordt een specificatie gegeven van de wijzigingen in het jaar 2021:
Omschrijving Lasten Baten Saldo
7.1 Coronacrisis: Nieuw tijdelijk beleid Gezondheid in het kader van corona N70 N0 N70
7.5 Lasten en baten afval V245 N251 N6
7.6 Aanslagen afval N65 V65 N0
7.7 Ongediertebestrijding N25 N0 N25
7.8 Regeling Reductie Energiegebruik Woningen N600 V600 N0
0.5 Taxatie gemeentelijk vastgoed en onderwijspanden N3 V3 N0
0.7 Dividend Irado N257 N0 N257
0.14 Mutaties Reserve Eenmalige Uitgaven N114 N0 N114
0.15 Mutaties reserve bedrijfsvoering V28 V3 V31
0.16 Rente N11 V11 N0
1.2 Aanpassing budgetten energie V10 N10 N0
Totaal mutatie saldo van baten en lasten N862 V421 N441
Mutaties reserves
Reserve eenmalige uitgaven V92
Egalisatiereserve bedrijfsvoering N31
Totaal mutatie in de reserves V61
Mutatie Resultaat N380